Các dự báo khí hậu mới nhất cho thấy nguy cơ El Nino quay trở lại đang gia tăng đáng kể. Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) nhận định xác suất hiện tượng này hình thành trong mùa hè năm nay đã lên tới 80%. Nhiều mô hình dự báo cho thấy El Nino ít nhất đạt cường độ trung bình và có thể phát triển mạnh hơn. Khả năng hiện tượng này kéo dài đến tháng 11 được ước tính ở mức khoảng 90%.
Không ít chuyên gia khí hậu cho rằng tác động của El Nino lần này có thể kéo dài hơn thông thường. Một số đánh giá thậm chí đề cập khả năng ảnh hưởng tiếp diễn đến năm 2028. Điều này làm dấy lên lo ngại về những biến động thời tiết trên phạm vi toàn cầu. Các cơ quan quốc tế đang theo dõi sát diễn biến trong những tháng tới.
Trước những tín hiệu đáng lo ngại, Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres đã lên tiếng cảnh báo. Ông cho rằng thế giới cần xem đây là một tình huống khí hậu khẩn cấp. Theo nhận định của ông, El Nino có thể làm trầm trọng thêm những hệ quả từ quá trình nóng lên toàn cầu. Những rủi ro liên quan đến thời tiết cực đoan vì thế cũng gia tăng.
Theo giải thích của WMO, El Nino hình thành do sự ấm lên bất thường của vùng nước biển nhiệt đới ở Thái Bình Dương. Hiện tượng này có khả năng tác động đến các hệ thống thời tiết trên toàn thế giới. Trong giai đoạn từ tháng 6 đến tháng 8, nhiệt độ tại phần lớn khu vực toàn cầu được dự báo cao hơn mức trung bình. Đây là một trong những dấu hiệu rõ rệt nhất của El Nino.
Tổng Thư ký WMO Celeste Saulo cho biết các quốc gia cần chủ động chuẩn bị cho những kịch bản bất lợi. Một đợt El Nino mạnh có thể làm gia tăng nguy cơ hạn hán tại nhiều nơi. Đồng thời, mưa lớn và các đợt nắng nóng cực đoan cũng có thể xuất hiện thường xuyên hơn. Tác động không chỉ xảy ra trên đất liền mà còn ảnh hưởng đến các vùng biển.
Tại châu Âu, những biểu hiện đầu tiên của xu hướng nóng lên đã được ghi nhận. Nhiều khu vực Tây Âu vừa trải qua nền nhiệt mùa xuân ở mức kỷ lục. Nguyên nhân được cho là do hiện tượng “vòm nhiệt” xuất hiện trong thời gian gần đây. Các nhà khoa học cảnh báo những đợt nắng nóng tương tự có thể kéo dài và khắc nghiệt hơn khi El Nino phát triển hoàn chỉnh.
Kinh nghiệm từ giai đoạn 2023-2024 tiếp tục là lời nhắc nhở đáng chú ý. Đợt El Nino khi đó được xếp vào nhóm năm sự kiện mạnh nhất từng ghi nhận. Hiện tượng này góp phần khiến năm 2024 trở thành năm nóng nhất trong lịch sử quan trắc khí hậu toàn cầu. Nhiều khu vực trên thế giới đã phải đối mặt với các hình thái thời tiết cực đoan.
Báo cáo khí hậu châu Âu năm 2024 của Copernicus và WMO cho thấy sự phân hóa thời tiết rất rõ rệt. Phía đông châu Âu trải qua tình trạng nắng nóng và khô hạn kéo dài. Trong khi đó, khu vực phía tây lại liên tiếp hứng chịu mưa lớn và lũ lụt. Những diễn biến trái ngược này phản ánh tác động phức tạp của biến đổi khí hậu kết hợp với El Nino.
Liên hợp quốc cảnh báo chu kỳ El Nino sắp tới có thể ảnh hưởng trên phạm vi rộng hơn các lần trước. Tổ chức này nhận định các tác động có thể xuất hiện nhanh hơn và tác động đến nhiều khu vực hơn. Trước đó, các dự báo cũng cho thấy khả năng thế giới tiếp tục phá kỷ lục nhiệt độ của năm 2024 là rất cao. Xác suất xảy ra kịch bản này được ước tính lên tới 86%.
Dữ liệu của WMO cho thấy nhiệt độ mặt biển tại vùng nhiệt đới Thái Bình Dương đã tiến gần ngưỡng El Nino từ cuối tháng 4 đến giữa tháng 5. Đáng chú ý, nhiệt độ dưới bề mặt biển hiện cao hơn trung bình trên 6 độ C, tạo nguồn nhiệt lớn cho đại dương. WMO nhấn mạnh rằng các hệ thống cảnh báo sớm và dự báo theo mùa sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc giảm thiểu thiệt hại. Tổ chức này kêu gọi các chính phủ sớm chuẩn bị phương án ứng phó với những kịch bản thời tiết cực đoan có thể xảy ra.
